Στις 9 Μαΐου εορτάστηκε , όπως κάθε χρόνο, η λήξη του σπουδαιότερου γεγονότος του δεύτερου μισού του 20ου αιώνα : του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Τα σύμβολα , οι εικόνες, οι ιδέες που συνοδεύουν αυτό το ορόσημο για την ανθρώπινη ιστορία είναι εκατοντάδες, όμως αν σας ζητούσαν να διαλέξετε ένα από αυτά που να συνδέεται και να αντιπροσωπεύει την λήξη του πολέμου, ποιο θα ήταν;
Ίσως πολλοί να αναφέρατε την εικόνα του σοβιετικού στρατιώτη στην οροφή του Reichstag , να ανεμίζει την σημαία της Ε.Σ.Σ.Δ , ίσως κάποιοι τους ηγέτες των συμμάχων στην Μάλτα να χαμογελούν στον φακό. Εγώ φέρνω πάντα στο μυαλό μου την εικόνα του φιλιού ενός ναύτη με μια περαστική νοσοκόμα στην Times Square.
Στην πραγματικότητα, αυτό δεν συνέβη στις 9 Μαΐου , αλλά στις 14 Αυγούστου του 1945, ημέρα παράδοσης της Ιαπωνίας. Πλήθη συρρέουν στους κεντρικούς δρόμους της Νέας Υόρκης να πανηγυρίσουν και , μέσα στην γενική ευφορία, ένας ναύτης ξαφνιάζει μια άγνωστη του νοσοκόμα, την αγκαλιάζει και την φιλά πριν εκείνη προλάβει να αντιδράσει. Ο φωτογράφος Alfred Eisenstaedt είναι εκεί , πατάει το κουμπί στην μηχανή και η στιγμή περνά στην αιωνιότητα.
Τι είχε όμως αυτή η εικόνα , τι έφερνε μαζί της η στιγμή που φόρτισε τόσο πολύ τους νευρώνες της μνήμης και εγχαράχθηκε για πάντα στο μυαλό μας;
Από την μία έχουμε το κατεξοχήν ανδρικό πρότυπο του πολεμιστή που γυρνά από την μάχη με το επίσης κατεξοχήν γυναικείο πρότυπο εκείνης που περιθάλπει και γιατρεύει τους πληγέντες, να ενώνονται μετά το πέρας του κινδύνου. Ο συμβολισμός εδώ είναι εξαιρετικά ισχυρός. Η ένωσή τους φέρνει το μήνυμα ότι ο θάνατος πέρασε και ήρθε ο καιρός για γέννηση και ζωή. Επιπλέον έχουμε την αποτύπωση της πιο συνηθισμένης εκδήλωσης ερωτικής τρυφερότητας ανάμεσα στους ανθρώπους : το φιλί.
Το «ανάμεσα στους ανθρώπους» είναι σημαντικό .
Τα περισσότερα θηλαστικά χρησιμοποιούν την δική τους έκδοση του φιλιού (γλείψιμο μουσούδας) για να δηλώσουν συμπάθεια ή υποταγή ή για να συμφιλιωθούν μετά από μάχη. Το μόνο είδος από τους πιθήκους που χρησιμοποιεί το φιλί σαν μέρος της σεξουαλικής συνεύρεσης είναι οι χιμπαντζήδες Bonobo. Ωστόσο οι Bonobo χρησιμοποιούν την σεξουαλική συνεύρεση όπως οι άνθρωποι χρησιμοποιούν την χειραψία, οπότε το φιλί τους δεν εμπεριέχει ρομαντισμό.
Μία θεωρία θέλει την σημασία που δίνουν οι άνθρωποι στο φιλί να βασίζεται στην νηπιακή ηλικία.
Ως βρέφη γεννιόμαστε όλοι πρόωρα. Για να γεννηθεί ένας πλήρως ολοκληρωμένος ανθρώπινος οργανισμός, η κύηση θα έπρεπε να διαρκεί 2 χρόνια. Ένα ελαφάκι σηκώνεται στα πόδια του μέσα στην πρώτη ώρα από τότε που γεννήθηκε. Ο άνθρωπος γεννιέται εντελώς αβοήθητος και πλήρως εξαρτημένος από την μητέρα που τον γέννησε. Το μόνο μέρος του σώματός του που είναι ήδη έτοιμο και άρτια προγραμματισμένο , είναι το στόμα του και οι μύες γύρω από αυτό. Σχεδόν αμέσως μετά την γέννησή μας μπορούμε να στρέψουμε το πρόσωπο και να πιάσουμε με το στόμα μας το στήθος της μητέρας και να ρουφήξουμε από εκεί το πολύτιμο γάλα. Για τους πρώτους αρκετούς μήνες μετά τον ερχομό μας στον κόσμο, το στόμα μας θα είναι και το μοναδικό ολοκληρωμένο και αξιόπιστο εργαλείο γνωριμίας μας με το εξωτερικό περιβάλλον και το χρησιμοποιούμε για να αποκτήσουμε άποψη για κάθε νέο αντικείμενο που συναντάμε.
Με αυτή την οπτική, το φιλί του πρώτου ραντεβού (είτε είσαι 15 χρονών ,είτε νοιώθεις έτσι ) είναι μέσον ανακάλυψης συμβατότητας με τον υποψήφιο σύντροφό σου. Επιπλέον, ιδιαίτερα οι γυναίκες, είναι ικανές να εντοπίσουν μέσω της όσφρησης , αν ο άνδρας που φιλούν φέρει στα γονίδιά του εκείνες τις πρωτεΐνες του ανοσοποιητικού, οι οποίες αν συνδυαστούν με τις δικές τους παράγουν δυνατότερους απογόνους.
Όλες οι απόπειρες επιστημονικής εξήγησης του φιλιού , δεν θα μειώσουν ούτε χιλιοστό της αίγλης και της γοητείας του. Γιατί ακόμα και σ’ αυτούς τους αντι-ρομαντικούς καιρούς που ζούμε, συναντώ ζευγάρια ακόμα που φιλιούνται ντροπαλά –ή όχι και τόσο ντροπαλά- στην μέση του δρόμου. Γιατί τα φιλιά που δώσαμε ή αυτά που δεν δώσαμε δεν φεύγουν από την μνήμη μας. Γιατί ακόμα λέμε « να σε φιλήσω να σου περάσει;» Γιατί παρ’ όλη την λαίλαπα της «πολιτικής ορθότητας» και τις ακρότητες της φεμινιστικής υστερίας, η σκηνή ενός ναύτη που αρπάζει και φιλά με ορμή μια άγνωστη νοσοκόμα 75 χρόνια μετά, προκαλεί ακόμα ρίγη συγκίνησης.