Τον Αύγουστο δεν υπάρχουν ειδήσεις, έγραφε ο Ουμπέρτο Έκο, αλλά εκείνοι που παράγουν ειδήσεις, φαίνεται πως διαφωνούν. Μια γατούλα που έφαγε μια κλωτσιά σε μια νησιώτικη ταβέρνα, η πρωθυπουργός της Φινλανδίας η οποία βάλλεται, λέει, από τους αντιπάλους της γιατί χόρεψε σε ένα club (μια είδηση που έρχεται σε απόλυτη αντίθεση με όσα ξέραμε ως τώρα για τους Φινλανδούς σαν λαό, τόσο γιατί δεν πιστεύαμε ότι οι Υπερβόρειοι χορεύουν , όσο και γιατί δεν φανταζόμασταν ότι θα ξεπερνούσαν τους Μανιάτες σε αυστηρότητα ηθών) , οι επισυνδέσεις της ΕΥΠ ( που σημαίνει, μάθαμε, «παρακολουθήσεις» το κανονικό αντικείμενο δηλαδή της ΕΥΠ) ένα γαϊδουράκι που βασανίστηκε ως θανάτου στην Ζίτσα, η δολοφονία της Ντούγκινας και ο σταθερά απειλητικός , σχεδόν θεατρικός Ερντογάν, γέμισαν τις οθόνες μας εν μέσω καλοκαιρινής ραστώνης. Και ανάμεσα σε αυτά στριμωχνόταν κάθε μέρα και μια πρόβλεψη για τον ζοφερό χειμώνα που μας περιμένει καθώς η Ευρώπη έχει να διαλέξει ανάμεσα στο black out και την επιβολή δελτίου στην ενέργεια.
Κάπου στην ταινία Θεωρίες Συνωμοσίας ακούγεται η αποκάλυψη πως συχνά οι συγκλονιστικότερες αλήθειες κρύβονται μέσα σε ένα σωρό ανόητα ψέματα και καταλήγουν να πετιούνται στο σωρό μαζί με αυτά. Έτσι, οι πραγματικά σοβαρές ειδήσεις , αυτές που σε έναν κανονικό κόσμο θα είχαν θέση στα δελτία ειδήσεων- πριν αυτά γίνουν show infotainment- περνάνε σαν θόρυβος μαζί με τα υπόλοιπα θέματα που κάποτε θα τα διαβάζαμε (αν τα διαβάζαμε) στις πίσω σελίδες ενός περιοδικού ποικίλης ύλης. Μα στην εποχή που η ενημέρωση των περισσότερων γίνεται μέσα από τα hashtag του twitter , η γνώμη που σχηματίζεται είναι πρώτα από όλα ελλειμματική μιας και τα μεγάλης σοβαρότητας θέματα όπως η ενεργειακή κρίση σπανίως βρίσκονται στην κορυφή των hashtags και έπειτα, αναγκαστικά μανιχαϊστική , αφού σε 25 χαρακτήρες δεν μπορείς να μιλήσεις για ένα θέμα παρά μόνο με τσιτάτα : #IStandWithSanna, #EndAnimalCruelty , «Η- Ντουγκινα- ήταν- κόρη-του Ρασπούτιν της Ρωσίας-άρα-της – άξιζε-να –πεθάνει».
Ακόμα, η έκθεση σε τέτοιο καταιγισμό ανούσιων – συχνά με μικρή βάση στην αλήθεια- ειδήσεων λειτουργεί υπνωτιστικά στο μυαλό. Θυμηθείτε για παράδειγμα τις εκατοντάδες χιλιάδες πολιτών στις χώρες του πάλαι ποτέ υπαρκτού σοσιαλισμού, που υποχρεώνονταν να ακούνε επί ώρες ολόκληρες τα διαγγέλματα των ηγετών τους, στα οποία επαναλαμβάνονταν μονότονα συνθήματα, ξύλινες φράσεις και προπαγάνδα χωρίς νόημα. Μια τέτοια πρακτική παραλύει μετά από λίγο κάθε λογική σκέψη, μουδιάζοντας στην πραγματικότητα την διανοητική λειτουργία.
Όλα τα παραπάνω εξηγούν γιατί όσο και αν αντιληφθήκαμε ότι είναι πράγματι σοκαριστικό να παρακολουθείται το κινητό πολιτικών αρχηγών από την κυβέρνηση, υποδεχθήκαμε την είδηση με ένα ανασήκωμα των ώμων. Ακόμα χειρότερα, με τον ίδιο τρόπο αντιδράσαμε όταν ακούσαμε «ειδικούς της κυβερνοασφάλειας» σε τηλεοπτικά πάνελ, να μας φωνάζουν εκνευρισμένοι πως κακώς πέφτουμε από τα σύννεφα με τις παρακολουθήσεις κινητών αφού όλοι έχουμε αντιληφθεί ότι η Google μας ακούει , όταν μετά από μια συζήτηση με έναν φίλο, το facebook, όλως τυχαίως, προτείνει διαφημίσεις προϊόντων για τα οποία μόλις μιλήσαμε.
Σαν αποτέλεσμα, συνεχίζουμε την ύπαρξή μας σε αυτήν την παγκόσμια πολιτεία, όχι βέβαια σαν πολίτες, αλλά σαν το αντίθετό τους : σαν όντα αποσυνδεδεμένα . αποσυνδεδεμένα από αυτά που συμβαίνουν , από τους διπλανούς μας, από τη ζωή μας. Μέχρι να συνδεθούμε ξανά κάτω από ένα hashtag . #DefendHumanRIghts. Ακούγεται ωραίο, ταιριάζει με όλα και δεν απαιτεί κατανάλωση σκέψης. Ιδανικό!
Αφορμή για το παραπάνω στάθηκε το απολαυστικό και εύστοχο άρθρο του Χ. Χωμενίδη στο capital.gr : https://www.capital.gr/xristos-xomenidis/3654827/mpanal